Korenmolen De Lelie

Algemene informatie


Nummer: 111
Naam: Korenmolen De Lelie
Plaats: Puttershoek
Adres: Molendijk 2, 3297 LC Puttershoek
Gemeente: Binnenmaas
Provincie: Zuid-Holland
Molencategorie: Windmolen
Type: Ronde stenen grondzeiler
Maalvaardig: Korenmolen
Bouwjaar: 1836
Eigenaar: Stichting Molens Binnenmaas
Molenaar: Jesse in 't Veld 0657 379 439
Nevenmolenaar(s): Piet Lodder, tel. 0180-423832, 0629 265 022
Sleutelhouder:

Technische informatie


Vlucht: 24,00 m
Wieksysteem: Oud-Hollands
Binnenroede: 24,00 m., ijzer gelast, fabr. Derckx te Beegden, nummer 545, bouwjaar 1987
Buitenroede: 24,00 m., ijzer gelast, fabr. Derckx te Beegden, nummer 546, Bouwjaar 1987
As: gietijzer, fabr. F.J. Penn & Comp. te Dordrecht, nummer 297, bouwjaar 1865, lengte 4,70 meter.
Vang: Vaste Vlaamse blokvang met 4 stukken, vangbalk met haak, vangstok, kneppel
Bovenwiel of aswiel: 70 kammen, steek 10,3 cm
Overige molen- of aandrwielen: bovenschijfloop: 33 staven, spoorwiel : 120 kammen, steek 7,5 cm, steenrondsel: 37 staven
Belt- of stellinghoogte:
Kruiwerk: Engels kruiwerk, gietijzeren onderrail, rest staal, kruihaspel
Biotoop: matig
Rijksmonumentnummer: 32246
Specificaties: Inrichting: één koppel 16der kunststenen, centrifugaalbuil, koekenbreker, sleepluiwerk. Daarnaast een los opgesteld koppel maalstenen, afkomstig uit de korenmolen van Westmaas.

Geschiedenis

De korenmolen De Lelie werd in 1836 gebouwd in opdracht van Cornelis van Holst. De De ter plaatse staande wipkorenmolen werd toen gesloopt. Uitzonderlijk is dat deze in 1829 aangekochte wipmolen door Cornelis van Holst in 1836 al werd vervangen door een stenen molen die geheel uit nieuwe materialen werd opgebouwd. Het gezin woonde in het molenaarshuis. In 1841 werd de molen verkocht aan Hendrik van der Koogh uit Dordrecht. Jacob Sonneveld was van 1838 tot 1850 de huurder-molenaar.Vervolgens werd Kornelis Labrijn eigenaar, die na ruim vijf jaar de molen aan Teunis Verbaas verkocht. Op één van de ribben op de gietijzeren bovenas uit 1865 is de naam T. VERBAAS gegoten. In 1877 nam zijn oudste zoon Pieter de molen over, maar vier jaar later ging hij failliet. De inventaris van het molenbedrijf omvatte toen paard en wagen, tuig en dekkleed, de dijk om te weiden, een heining en vier zeilen. Ook een molenhaak, 25 bilhamers (= werktuigen waarvan de molenaar zich bedient bij het scherpen van de groeven op de maalvlakte van molenstenen), een slijpsteen, een takel met stropketting voor het lichten van de loper behoorden bij de inboedel, evenals een handboom, wiggen, waaghout, vier lampen, een oliekan, schalen en een evenaar met 83 kg gewicht.

Koper Kornelis de Regt uit Colijnsplaat was er slechts drie jaar korenmolenaar en van 1884 tot 1897 was dat Dirk Aart Berkhouwer uit Nieuwerkerk aan den IJssel. Vanaf 1900 voerde eigenaar Gerrit Korporaal ingrijpende wijzigingen door. In de voormalige machinekamer, die in 1902 half in de molenberg was gebouwd, werd een stoomlocomobiel geplaatst. In 1915 ging Pieter Kalis bij zijn schoonvader op de molen werken. Vanaf 1931 ging Korporaal samenwerken met graanhandel Leeuwenburgh uit Mijnsheerenland.In het nabij gelegen pakhuis werd een hulpgraanmaalderij ingericht met een door een elektromotor aangedreven koppel stenen. Het is bekend dat het graan bestemd om brood voor de armen te bakken, werd gemalen op de molen in Puttershoek. In 1944 stierf Korporaal, nadat hij bekneld raakte tussen een paardenwagen en een muur.

Tot 1945 werd er met drie koppels stenen gemalen: een blauwe steen voor het malen van tarwe voor de bakkers, een 16er kunstmaalsteen voor veevoeders en een breeksteen voor het breken van paardenbonen en later maïs. De toenmalige zes bakkers in Puttershoek namen wekelijks twee tot drie baaltjes van 50 kg af en ook de veevoeromzet was vrij groot. In 1948 kocht Leeuwenburgh de reeds in verval geraakte molen en deed deze in 1955 aan de gemeente Puttershoek over voor het symbolische bedrag van één gulden.De gemeente Puttershoek liet de molen meteen daarna restaureren. De stenen romp werd in die tijd eerst wit geschilderd. Later is de gehele romp gezandstraald, waardoor de natuurlijke steenkleur is teruggekeerd. De molen is in 1987 opnieuw gerestaureerd en is sinds 1992 in eigendom en beheer bij de Stichting Molens Binnenmaas. Korenmolen De Lelie is regelmatig draaiende te zien. Men maalt geregeld tarwe.

Openingstijden/Inbedrijfstelling

De SMB streeft er naar de maalvaardige molens op vaste tijden voor belangstellenden open te stellen. Op afspraak kunnen de molens door groepen ook op andere tijdstippen worden bezocht.

De Lelie is elke zaterdag van 10.00 – 17.00 uur te bezoeken en voorts op afspraak met de molenaar. U kunt de molenaar een e-mail sturen door hier te klikken.

In deze molen worden meelproducten verkocht.

Korenmolen De Lelie Korenmolen De Lelie Korenmolen De Lelie Korenmolen De Lelie Korenmolen De Lelie